Hiện tượng rụng bông, trái non sau khi xổ nhụy. Vậy làm sao để đảm bảo tốt việc sầu riêng giảm rụng trái sau xổ nhụy nhằm gia tăng năng suất và chất lượng?
Cần chăm sóc sầu riêng đảm bảo đủ 4 yếu tố: Sức khỏe bộ rễ, sức đề kháng của cây, chế độ nước tưới cũng như dinh dưỡng cung cấp cho cây và quản lý dịch hại tấn công trái non.
1. Hiện tượng
Sau khi cây xổ nhụy thành công và chuẩn bị bước vào giai đoạn trái, việc rụng lóng và trái non làm bà con hết sức đau đầu. Các dấu hiệu bà con có thể dễ dàng nhận thấy khi đi thăm vườn như sau:
- Một số hoa xổ nhụy chưa xong hoặc bắt đầu ra các lóng và trái non bắt đầu rụng từ từ, lai rai và trên cây bắt đầu xuất hiện các hiện tượng như cây bị rầy, bệnh hại tấn công làm cây bị rung lá, cây không đủ cơi đọt , lá mỏng và nhỏ
- Trái non rụng rất nhiều, xơ chìa và nặng là rụng hàng loạt chỉ còn 2 3 trái trên cành, nhánh.
- Trái non khô, rụng từ từ và có lớp trắng trắng trên trái.
2. Nguyên nhân
Việc sầu riêng bị rụng lóng và trái non sau khi xổ nhụy rất phổ biến và chủ yếu bị ảnh hưởng bởi các yếu tố sau:
2.1 Sốc do thời tiết do sự thay đổi đột ngột làm cây không thích nghi
Sự thay đổi đột ngột về thời tiết như: nắng mưa thất thường, chênh lệch nhiệt độ vừa ngày đêm hoặc nắng nóng khắc nghiệt. Sự thay đổi bất chợt trong khi sức đề kháng của cây chưa kịp phục hồi sau quá trình dài cung cấp dinh dưỡng cho cây xổ nhụy sẽ làm cho cây bị sốc, “stress” và dẫn đến rụng lóng, sơ chìa và rụng trái non khi trái chỉ mới có 7 - 10 ngày.
2.2. Sốc do nước nước quá nhiều hoặc thiếu nước
Trong mùa nắng cây không được cung cấp đủ và liên tục về nước, vì vậy khi gặp các cơn mưa lớn trong mùa mưa hay mưa bất chợt sẽ làm cho lượng nước thay đổi đột ngột. Những điều này có thể làm cho sinh lý của cây thay đổi đột ngột dẫn đến cây bị sốc và từ đó xuất hiện hiện tượng rụng trái non.
Bên cạnh đó, trong thời gian cây xổ nhụy, cây không được cung cấp đủ nước trong thời gian dài, đặc biệt khi gặp nắng nóng rất có thể làm cho cây bị thiếu nước nghiêm trọng dẫn đến cây bị suy, thiếu dinh dưỡng cung cấp dinh dưỡng nuôi trái rất dễ làm cho trái bị rụng. Đồng thời, nếu trong quá trình chăm trái vườn trồng gặp phải mưa báo kết hợp với gió lốc sẽ khiến trái sầu riêng non rụng hàng loạt.
2.3 Thiếu dinh dưỡng không cung cấp đủ, đúng phân bón
Hiện tượng rụng trái non còn xuất hiện khi có dinh dưỡng được cung cấp bị thiếu hoặc chưa cân đối. Đặc tính của cây sầu riêng là ra hoa và đậu trái rất nhiều nếu bà con có kỹ thuật xử lý ra hoa chuẩn, vì vậy nếu không tiến hành tỉa bông và trái đúng thời điểm sẽ khiến cho chúng tự cạnh tranh dinh dưỡng với nhau. Một khi cây không đủ sức để nuôi toàn bộ trái trên cành rất dễ dẫn đến rụng trái non do cây cần phải nuôi số trái còn lại.
Hiện tượng rụng trái non này rất dễ xảy ra đối với các nhà vườn áp dụng biện pháp trồng cây xen canh hoặc không bón cân đối lượng phân hữu cơ và NPK để cung cấp dinh dưỡng cho cây tăng cường khả năng hấp thu dinh dưỡng và khỏe mạnh.
2.4 Cạnh tranh dinh dưỡng giữa đọt và trái non
Do sinh lý của cây nếu muốn ra trái thì cây cần ra đọt để tăng cường khả năng quang hợp cung cấp dinh dưỡng nuôi trái sau này. Việc cây đi đọt trong thời điểm này sẽ làm cây thiên về thế sinh trưởng hơn sinh sản, từ đây cây sẽ bỏ đi việc tập trung nuôi trái đang mang trên cành.
Ngoài ra hiện tượng ra đọt lá mới cũng thường xuyên xuất hiện trên cây khi bà con tiến hành tưới nước đột ngột cho cây. Từ đây tạo nên việc cạnh tranh giữa đọt và trái, trái không đủ dinh dưỡng sẽ dễ bị suy và rụng.
2.5 Do nấm tấn công
Các loại nấm tấn công chủ yếu trong giai đoạn này là phytophthora, colletotrichum. Nấm hút chích làm cho trái bị mất dinh dưỡng, côn trùng hút chích tấn công mạnh làm rụng hàng loạt.
Ngoài bọ xít còn có một số đối tượng khác như nhện đỏ, rầy xanh, ruồi, bọ,...cũng tấn công và gây ra hiện tượng tương tự. Đặc biệt, bà con cần chú ý đến bệnh thán thư, đây là tình trạng phổ biến gây rụng hoa và rụng trái non trên sầu riêng.
3. Giải pháp
Sau khi nắm bắt được các yếu tố gây nên hiện tượng rụng lóng và trái non trên sầu riêng giai đoạn này, bà con cần có ngay giải pháp để giúp gia tăng năng suất. Tham khảo các cách sau đây:
- Bổ sung các hormone cho cây
Việc bổ sung các hormone như cytokinin, brassinolide rất quan trọng góp phần giúp cây dễ dàng chuyển hóa các chất, tăng cường khả năng hấp thu dinh dưỡng. Việc hấp thu tốt dinh dưỡng giúp cây khỏe mạnh đủ sức góp phần vào quá trình nuôi trái.
- Tảo biển tăng cường sức đề kháng
Bổ sung các dòng sản phẩm chứa dịch trích rong giúp cây hạn chế tình trạng bị “stress”, sốc trước các điều kiện thời tiết bất lợi. Bên cạnh đó, việc bổ sung dịch trích rong tảo biển còn giúp cây tăng cường khả năng quang hợp, giúp lá xanh dài hạn chế việc đi đọt và cạnh tranh giữa đọt và trái. Amino acid và rong tảo biển giúp lá xanh, trái lớn, cuống dai và giúp trái không bị rụng.
- Bộ 3 chống sốc:
Sử dụng bộ 3 chống sốc, dưỡng trái “Sealeaf, Multi Crop và ABZ Ultra”. Bộ 3 chứa tảo biển, amino acid và bổ sung kịp thời trung vi lượng thiết yếu cùng với Bo, Kẽm giúp tăng cường đề kháng cho cây, chống “stress” hiệu quả, giúp cuống to từ đó giúp trái lớn nhanh và đồng đều. Đồng thời, bộ 3 còn giúp vỏ trái xanh dày, giúp trái khỏe cho thấy sự phát triển bình thường của trái non và đặc biệt là hạn chế được tình trạng rụng trái non.
- Bón đủ NPK hạn chế dư Đạm
Sau khi sầu riêng xổ nhuy, trái được 7 - 10 ngày bà con tiến hành bón đủ lượng phân NPK với nồng độ Lân và Kali cao hơn Đạm. Sử dụng phân bón NPK 3 số cân bằng nhau (16-16-16; 17-17-17) với liều lượng 1-1,5 kg/ cây giúp cây được cân bằng dinh dưỡng hạn chế phát triển đọt (kiềm đọt) trong trường hợp này.
Bên cạnh cung cấp các dòng phân vô cơ NPK, bà con chú ý tăng cường bổ sung phân hữu cơ để giữ ẩm cho đất, tái tạo và phát triển hệ rễ nhằm tránh hiện tượng cháy lá trong mùa nắng, ảnh hưởng đến cạnh tranh dinh dưỡng làm rụng trái
- Phun phòng trị nấm kịp thời
Thăm vườn thường xuyên để kịp thời phát hiện các loại nấm bệnh gây hại trong giai đoạn này và sử dụng các sản phẩm đặc trị theo khuyến cáo. Tiến hành lựa chọn phun phòng trừ một số nấm có thể tấn công gây rụng trái non nếu thấy có hiện tượng cháy lá, trái sầu riêng non bị chấm đen bằng các loại thuốc trừ nấm như Mancozeb + Metalaxyl hoặc Copper oxyclorid + Mancozeb,...
Đối với các loại bệnh thán thư gây rụng trái non dùng các loại thuốc thế hệ mới, chứa các hoạt chất tiên tiến chứa các hoạt chất như Dimethomorph, Azoxystrobin, Pyraclostrobin, Hexaconazole, Phosphonate,...Phun định kỳ 7-10 ngày/lần vào mùa khô hoặc 5-7 ngày/lần vào mùa mưa.